Nog een gewone dag.

Vorig jaar heb ik al eens beschreven hoe mijn dag eruit ziet, maar iemand vroeg om dat nog eens te doen en omdat er toch wel een en ander veranderd is, nog maar eens een gewone dag. 

Het begint hier vroeg. Meestal ben ik om half 6 wakker en tegen 6 uur zit ik aan het ontbijt. Om half 7 uur vertrek ik lopend naar de boomkwekerij. Ik loop ongeveer 20 minuten, het grootste deel over gevangenis terrein. De gevangenen zijn meestal net bezig als ik aan kom. 

We hebben nu al 35.000 zaailingen van inheemse boomsoorten. Ik vind het heel leuk om te kijken hoe het met de kieming staat, even wat te wieden en te bespreken wat er nog gedaan moet worden. Het is hier gewoonte om de boompjes te zaaien in plastic potjes zonder bodem. Dat betekent dat de potjes als de boompjes eenmaal groeien regelmatig opgetild moeten worden om te zorgen dat ze niet doorwortelen. Sommige soorten kunnen beter op een rek van bamboe worden gekweekt omdat ze erg gevoelig zijn voor wortel beschadiging. Die bamboe voor die plantrekken wordt met de hele groep gevangenen in de buurt gekapt. Ik moet daar bij de gemeente een vergunning voor aanvragen (€ 0,25 per boom). Het is wel een leuk gezicht zo’n groep gevangenen het terrein af te zien lopen, met grote kapmessen en twee bewakers met één oud geweer.

De zaailingen van de kwekerij moeten groot genoeg zijn om als het echt regent, in januari, uitgeplant te kunnen worden. Dat gaat lukken, we hebben gepland om bij 4 gevangenissen te planten voor brandhout. We hebben ook soorten die in combinatie met mais geplant kunnen worden. (Agroforestry) Vlinderbloemigen die stikstof vast leggen en ervoor zorgen dat er behoorlijk op de stikstofgift bezuinigt kan worden.

De kwekerij is mijn meest praktische kant van het werk op het ogenblik en ik kom er graag, maar om een uur of 9 is het tijd om naar kantoor te gaan. Email en internet natuurlijk, niet altijd even snel, maar goed. Daar schrijf ik ook rapportjes, aanvragen, hou de financiën bij etc. Overleg met mijn baas of het Forestry department hoort er ook bij. Natuurlijk moeten er ook soms gereedschap of materiaal gekocht worden. 

Mijn prikbord, met kaarten uit Nederland

Dinsdags ga ik, tussen de middag, een uurtje helpen met de tuinclub van Sir Harry Johnston International School. Een naschoolse activiteit met een leuk groepje van een kind of 8. Woensdagmiddag is tijd voor sport, maar ik gebruik de tijd om boodschappen te doen. Bij de school is ook een zwembad waar ik vaak in het weekend kom.

Tussen 4 en half 5 naar huis en dan een beetje in de tuin werken, wat water geven, alvast wat oogsten voor het eten. Om een uur of 5 komt John de nachtwaker, die kookt vaak eerst zijn eigen potje en dan is het tijd om Bao te spelen en een pilsje (Carlsberg) te drinken op de veranda. John verbaasd zich er nog steeds over dat het bij maar één flesje blijft. Om 6 uur is het donker en ga ik naar binnen om te koken en naar het  BBC nieuws te luisteren.

’s Avonds even contact met het thuisfront via Skype en dan een film of een tv serie op dvd. Zonder internet en laptop zou het hier een stuk moeilijker zijn. Rond een uur of 10 wordt het tijd voor een douche en een goede nachtrust.

Gesprek met een hoofdonderwijzer.

Tijdens mijn bezoek aan de school van Chimwemwe, de Kanjuli Full Primary School, waar ik eerder over schreef, had ik de gelegenheid te praten met haar hoofdonderwijzer Mr. Mpachika. Ik vond hem in zijn kantoortje dat hij deelt met de ‘deputy’ Mr. Makunganya. Een vriendelijke man die er jong uitzag voor de 32 jaar dat hij al in het onderwijs zat, waarvan 20 jaar als schoolhoofd. Zijn school, een christelijke overheidsschool, heeft 784 leerlingen, verdeeld over 12 klassen. Er zijn 12 onderwijzers en 6 leerling-onderwijzers in hun praktijk jaar. In de eerste klassen worden de vakken, Engels, Chichewa, rekenen, Bijbelkennis en expressie (tekenen, kleien, zingen en sport) gegeven. Later komt daar ‘Life Skills’ bij (verzorging, gezondheid, sociale weerbaarheid). In de hoogste klassen krijgen ze ook landbouw, natuurkunde en techniek. De leerkracht heeft zijn eigen klas en er zijn dus geen vakleerkrachten. Alleen geeft Mr. Mpachika zelf in meer klassen bijbelkennis omdat hij ook ouderling van een naburige kerk is.

Als schooltuinman wilde ik natuurlijk weten hoe het met de landbouwlessen ging. Er was een tuin waarin mais en groente werd verbouwd. De opbrengst van de verkoop werd gebruikt voor de aanschaf van voetballen e.d. Helaas was vorig jaar de pomp gestolen waardoor water geven moeilijk was. Er kan nu dus alleen in het regenseizoen getuinierd worden.

De ouders werd gevraagd MK150 = ± €0,30 per schoolperiode bij te dragen voor het aanstellen van een bewaker. Naast de kosten voor pennen en schriften zijn dat de enige bijdragen die van de ouders worden gevraagd. En het schooluniform is ook een kostenpost, het dragen is niet verplicht, maar 90% van de kinderen draagt een uniform, geen uniform betekent: arme ouders. In de hoogste klas wordt nog €1,- kopieerkosten gevraagd voor het kopiëren van oude examens om de leerlingen voor te bereiden op het landelijke examen aan het eind van de basisschool. Die voorbereiding is ’s middags na schooltijd. Op vrijdag is dat een probleem want omdat de meeste leerlingen moslim zijn, zien de ouders het als tegenwerking van de school de kinderen op die middag les te geven.

Er worden regelmatig toetsen afgenomen, er is een proefwerk iedere 14 dagen en er worden rapporten gemaakt, maar er is alleen een landelijke test aan het eind van de basisschool. Er zijn wel wekelijkse en maandelijkse teamvergaderingen. Daar komt het leerplan ter sprake en onderwerpen als de klasverdeling, stiptheid en schoolorganisatie. Speciaal onderwijs bestaat nauwelijks, bij Blantyre is een school voor blinde en dove kinderen en dat is het enige dat hij kon noemen. Goede leerlingen worden beloond met een klein presentje, een pen of een schrift, uitgereikt ten overstaan van de hele school. De gestrafte leerlingen worden genoteerd in het ‘punishment book’ : de straf bestaat meestal uit klusjes doen als vegen, opruimen of nablijven.

Het tekort aan materiaal is enorm en je vraagt je af hoe er überhaupt nog gewerkt kan worden in zulke overvolle klassen en soms maar met 2 boeken per klas. De syllabus wordt landelijk vastgesteld en in het hele land worden dus in alle scholen dezelfde boeken gebruikt. In de hogere klassen stonden wel redelijk goede tafeltjes, maar in de onderbouw was niet genoeg meubilair voor alle leerlingen en zaten er een flink aantal op de grond.

Mijn laatste vraag aan de hoofdonderwijzer was wat zijn drie grootste uitdagingen waren.

• ·         Tekort aan huizen voor onderwijzers.
• ·         Tekort aan materiaal. (boeken, ook voor een klein documentatie centrum, speelmateriaal)
• ·         Het feit dat de dichtstbijzijnde middelbare school ver weg is (20 km). Voor veel leerlingen is dat te ver en dat betekent dat er met de basisschoolkennis niet veel meer gedaan wordt.

Schooltuinpresentatie

Op een barbeque hier in Zomba kwam ik Sarah Roelker tegen, een Duitse die voor twee Teacher Training Colleges (TTC) hier in de buurt werkt. Ze vertelde dat ze in het programma van de scholen wel wat meer aandacht voor milieu-educatie zou willen. Ik zei dat ik daar misschien wel bij zou kunnen helpen, als daar belangstelling voor was. In overleg met Sarah hebben we besloten dat het waarschijnlijk het leukst is iets meer te vertellen over het praktische natuur onderwijs zoals dat op de schooltuinen in Amsterdam gegeven wordt. Met foto’s van oude memorysticks en van internet heb ik toen een PowerPoint presentatie gemaakt over de Amsterdamse schooltuinen. Of ik die presentatie wilde geven aan alle studenten. Het bleek te gaan om een school in Machinga met 600 studenten. Zes presentaties van een uur voor ongeveer 100 studenten per keer.

De PowerPoint presentatie

Afgelopen vrijdag was de eerste sessie voor drie groepen. Het lijkt veel, 100 studenten, maar de groepen zijn heel gediciplineerd en gewend aan les krijgen in grote groepen. Ik moest er wel even aan wennen dat ik weinig feedback kreeg. Je voelt je altijd wel weer even op je plaats gezet als er van de 300 mensen maar 1 of 2 weten waar Amsterdam ligt, maar als je dan bedenkt hoeveel Nederlandse PABO studenten Lilongwe op een blinde kaart van Afrika zouden kunnen aanwijzen....... 

De belangstelling was groot en iedereen was vol aandacht, maar eigenlijk moet je iedere reactie uitlokken, vooral als het om ideeën over onderwijs of zo gaat. Bij kennisvragen gaat het beter; de kiemingsvoorwaarden rolden er in iedere groep zo uit. Dat verwacht je dan weer niet in Nederland. Waarom het didactische voordelen heeft te werken met individuele tuinen boven een flinke lap grond met mais of uien is voor hen een revolutionair idee. Al met al vond ik het heel leuk om te doen en je ervaart de effecten van de verschillen in onderwijssysteem aan den lijve.

De nieuwe week begon met een dag in het kantoortje van James, onze Prisons Wizz kid. De laptop die ik had uitgeleend was voorzien van een illegale versie van Windows. Dat had ik al gezien en er was een legale versie op gezet, maar op de achtergrond bleef de oude versie draaien en ik kreeg een zwart scherm. James kon er een nieuwe versie opzetten maar de harde schijf moest formatteerd zodat ik alles wat ik in de tussentijd had terug gezocht, weer kwijt was. Een hele dag hebben we besteed aan het herstellen en opnieuw downloaden van programma’s maar nu lijkt het allemaal weer te werken. Met dank aan James die een opmerkelijke handigheid heeft in het omzeilen van alle obstakels van Microsoft.